مسیر
ترکیه — کار (Turkuaz Kart (نیروی بسیار متخصص، پژوهشگر یا سرمایهگذار))
کارت فیروزهای ترکیه حق کار و اقامت دائم برای خودت و خانوادهت میده و بعد از سه سال دورهی گذار دائمی میشه. ارزیابیش امتیازی و سختگیرانهست و بیشتر به درد متخصصهای پردرآمد، پژوهشگرها و سرمایهگذارها میخوره.
قدمهای این مسیر
- ۱ارزیابی پروفایل
- ۲کار یا سرمایهگذاری
- ۳درخواست
- ۴سفر و دورهی گذار
شرایط
شرایط اصلی
Turkuaz Kart (کارت فیروزهای) برای کساییه که وزارت کار اونها رو «نیروی بسیار متخصص»، «سرمایهگذار بسیار متخصص»، دانشمند یا پژوهشگری که به علم و فناوری کمک میکنه، فرد موفق بینالمللی تو فرهنگ، هنر یا ورزش، یا کسی که به شناخت ترکیه و فرهنگش کمک میکنه بدونه. ارزیابی با یه سیستم امتیازیه که وزارت تعیین میکنه؛ آییننامه (که از ۲۰۱۷ تغییر نکرده) به وزارت اجازه داده جدول امتیاز رو منتشر کنه، ولی تا مهر ۱۴۰۵ هیچ جدول امتیاز یا حد قبولی تو صفحههای ÇSGB منتشر نشده؛ برای نیروی متخصص معیارها سطح تحصیلات، اعتبار دانشگاه، سطح حقوق، سابقهی کار مدیریتی یا تخصصی یا تحقیق و توسعه، تناسب رشته و شغل، و زبانهای خارجیان. دانشجوهای سال آخر لیسانس یا تحصیلات تکمیلی با عملکرد خیلی برجسته هم میتونن ارزیابی بشن.
مدارک
فرم درخواست؛ کپی پاسپورت؛ برای نیروی متخصص: مدرک تحصیلی، قرارداد کار، رزومه، نامهی انتصاب، سوابق کار و مدرک زبانهای خارجی؛ برای سرمایهگذار: مدارک حجم سرمایهگذاری، اشتغال، صادرات و توان مالی (آییننامه رقم ثابتی برای سرمایهگذاری تعیین نکرده)؛ برای پژوهشگر: مدرک، عنوان علمی، مقالهها یا ثبت اختراع. برای بعضی گروهها گواهی تأیید یه نهاد دولتی هم تو امتیاز حساب میشه.
زبان
زبان ترکی شرط رسمی نیست؛ زبانهای خارجی که بلدی (غیر از زبان مادری) جزو معیارهای امتیازه.
هزینه و تمکن مالی
برای نیروی متخصص تمکن مالی جدا شرط نیست ولی سطح حقوق یکی از معیارهای اصلیه. طبق آییننامه، برای Turkuaz Kart عوارض (harç) اجازهی کار و اقامت گرفته نمیشه؛ ولی خود کارت جزو اوراق بهاداره و هزینهش برای ۲۰۲۶ جایی منتشر نشده، پس قبل از درخواست از نمایندگی بپرس.
مراحل و زمانبندی
از بیرون ترکیه از طریق نمایندگی ترکیه تو کشورت درخواست میدی و مدارک الکترونیکی به وزارت فرستاده میشه؛ از داخل ترکیه هر خارجی که قانونی اونجاست (حتی بدون اقامت معتبر) با شمارهی خارجیها خودش میتونه درخواست بده؛ نهادهای واسط مجاز هم میتونن درخواست بدن. درخواست همسر و بچه همزمان ثبت میشه. مهلت رسمی کلی برای تصمیم وجود نداره (نهادهای دیگه باید ظرف ۱۵ روز نظرشون رو بدن). سه سال اول «دورهی گذار»ه و وزارت فعالیتت رو بررسی میکنه؛ از ۱۸۰ روز قبل از پایان این دوره باید درخواست حذف قید گذار رو بدی، وگرنه کارت باطل میشه.
نکتههای مخصوص متقاضی ایرانی
ایرانیها از Turkuaz Kart محروم نیستن (فقط افراد تحت حمایت موقت مستثنا شدن). کارت لغو میشه اگه ظرف ۶ ماه وارد ترکیه نشی، بیدلیل بیشتر از دو سال پیوسته بیرون بمونی، دستکم یک سال پیوسته کار نکنی یا پاسپورتت رو تمدید نکنی؛ پس برای کسی که میخواد واقعاً تو ترکیه کار کنه مناسبه.
بعد از رسیدن (کار حین تحصیل، اقامت بعد از تحصیل، مسیر اقامت دائم)
Turkuaz Kart حق کار و اقامت دائم میده، هم با کارفرما هم مستقل، و ورود و خروج چندباره. همسر و بچههای زیر سن قانونی کارت «بستگان دارنده» میگیرن که جای اقامت رو میگیره. بعد از حذف قید گذار، طبق بروشور وزارت کار، دارنده و بستگانش ممکنه با پیشنهاد وزارت و نبود مانع امنیتی، تابعیت ترکیه بگیرن.
زمانبندی
از شروع تا تصمیم ویزا معمولاً ۴ – ۱۲ ماه طول میکشه؛ بسته به اینکه مدارک، آزمون زبان و وقت سفارت کی آماده بشه.
منابع
- ÇSGB UİGM — Turkuaz Kart
- ÇSGB UİGM — Çalışma izni türleri
- Resmî Gazete 14.03.2017 — Turkuaz Kart Yönetmeliği
- ÇSGB — Turkuaz Kart broşürü (TR-EN, PDF)
- MFA Türkiye — Visa information for foreigners (Iran: 90-day exemption; work visa)
- HCCH — Apostille Convention status table (Iran not a party)
- mevzuat.gov.tr — Turkuaz Kart Yönetmeliği (consolidated, no amendments since 2017)
سلب مسئولیت
این صفحه یه راهنمای عمومیه، نه مشاورهی حقوقی. قوانین، هزینهها و زمانها عوض میشن؛ قبل از هر اقدامی با مشاور چک کن. متن کامل